Het verhaal van het gemeentelijk monument De Bouwhofmolen begint rond de eeuwwisseling. In 1998 besluit de gemeente in overleg met projectontwikkelaar Van Berlo dat de oude wasserij wordt gerestaureerd. Ook spant de gemeente zich in om een waterrad aan het pand te bevestigen.
In 2001 wordt de gemeente de eigenaar van de grond en de beek. Dan kan begonnen worden met de reconstructie van het waterrad, de wateraanvoergoot en het wandelpad. Hiervoor lijkt ruim vijftig duizend euro subsidie te zijn uitgegeven maar uit stukken blijkt niet waaraan dat geld is besteed. Vrijwilligers besteedden veel tijd aan het onderhoud. In 2013 is nog eens veel vrije tijd geïnvesteerd en zijn opnieuw enkele duizenden euro’s subsidie van gemeente en dorpsraad uitgegeven aan herstelwerkzaamheden.
Plotseling een hek
In 2019 verschijnt plots een hekwerk en wordt het wandelpad afgesloten. Hoe dat kon gebeuren blijft een raadsel. Een handhavingsverzoek van de stichting Vrienden van de Hamermolen verdween in een la.
In maart 2020 komt het voltallige college voor een werkbezoek naar Ugchelen. Voordat het busje met de collegeleden en buurtmanager Harriët Althof zich op de afgesproken plaats bij Albert Heijn meldt, maakt het eerst een stop aan de Bouwhofweg en bezoekt het gezelschap ter plaatse het afgesloten pad en inmiddels teloorgegane waterrad. Later heeft toenmalig wijkwethouder Jeroen Joon, onder andere door bestuursleden van de Stichting Vrienden van de Hamermolen, ter plaatse de situatie bekeken en hij beloofde een onderzoek. Al die onderzoeken leidden tot niets. Het heeft er alle schijn van dat dat ook de bedoeling is.
Zwartgelakte A4-tjes.
Op 11 september 2018 heeft een gemeenteambtenaar de overeenkomst met de bewoner van de het pand getekend. We mogen niet weten wat is afgesproken met betrekking tot het wandelpad rond het gemeentelijke monument. De gemeente levert aanvankelijk na een WOB-verzoek nauwelijks informatie. De betrokken ambtenaar is inmiddels weg en dat lijkt een vrijbrief te zijn om te verklaren dat er ook niet meer informatie is. Na een bezwaar tegen dat besluit worden nog enkele besluiten openbaar gemaakt. Het zijn hoofdzakelijk zwartgelakte A4-tjes.

De leden van het college weten en wisten, ook tijdens het werkbezoek aan Ugchelen in maart 2020, precies wat is afgesproken. Op 8 april 2019 besloot datzelfde college dat de gesloten overeenkomst moet worden omgezet in een notariële akte. Die akte (een zogenaamde “vestiging kwalitatieve verplichting”) is op 16 mei 2019 door een Apeldoornse notaris opgesteld en op dezelfde dag om 12:25 uur ingeschreven in het openbare register van het Kadaster.
Afspraken toch openbaar
Wat de gemeente niet openbaar wil maken, staat grotendeels beschreven in die akte. Zo blijkt dat de afspraken niet alleen gelden voor de gemeente en de huidige bewoner, maar ook voor eventuele rechtsopvolgers. Dus als de gemeente het wandelpad of de huidige eigenaar zijn woning verkoopt, dan zijn de nieuwe eigenaren volgens deze akte ook gehouden aan deze afspraken.
Verder blijkt dat het afsluiten van het openbare wandelpad met een hek niet het enige is dat de partijen overeenkwamen. Ook mag de gemeente aan de Bouwhofweg geen verwijzingsborden plaatsen naar het gemeentelijke monument de Bouwhofmolen.
Inbreuk burenrecht
De gemeente Apeldoorn (of haar rechtsopvolger) is verplicht ervoor te zorgen dat de hekwerken met alles wat erbij hoort, te onderhouden, in stand te houden en zo nodig (deels) te vervangen. De tussen de hekwerken gelegen beek en beekzone mogen niet vrij toegankelijk zijn voor publiek. Ook mag geen bruggetje of anderszins over de beek en/of aanvoergoot wordt aangelegd om te voorkomen dat rondgelopen kan worden. Daarmee wordt volgens de akte voorkomen dat een inbreuk wordt gemaakt op het burenrecht van de heer bewoner (of zijn rechtsopvolger).
“Deze overeenkomst houdt geen stand’
Het is maar de vraag of hetgeen in de overeenkomst en de volgende notariële akte wel standhoudt. Juristen die wij hebben geraadpleegd, betwijfelen of een beroep kan worden gedaan op dit in het Burgerlijk Wetboek genoemde burenrecht. Het pad was immers (ook op het moment van aankoop van de woning door de huidige eigenaar) al een openbare weg en rechten die voor het vestigen van de kwalitatieve verplichting bestonden, blijven volgens artikel 6.252 na vestiging van deze kwalitatieve verplichtingen ook geldig.
In een eerdere publicatie .is al uitgelegd dat het afsluiten van een openbare weg de bevoegdheid is van de gemeenteraad.
Zorgplicht
Een andere vraag is of de notaris deze akte wel had mogen opstellen? Is het niet zijn zorgplicht om na te gaan of het wandelpad met deze akte wel rechtsgeldig afgesloten mocht worden? Op die vragen geeft de betrokken notaris geen antwoord. Zijn ambtsgeheim verbiedt hem om met derden over deze akte te spreken.
Professor mr. W.G. Huijgen, emeritus hoogleraar Notarieel recht, wil wel antwoord geven op die vraag. Zonder de details te kennen acht hij het aannemelijk dat de notaris is afgegaan op de informatie die hij van overheidswege is heeft gekregen. De heer Huijgen stelt klip en klaar: “Een notaris mag ervan uitgaan dat een overheid bekend is met de regels.”
Doofpot
Sinds de vorige publicaties op deze website is gebiedsmanager Alan Wemmenhove op zoek naar een oplossing. Voor de zomervakantie sprak hij onder andere met de bestuursleden van de Stichting Vrienden van de Hamermolen en leden van de Dorpsraad. Zijn laatste bericht was dat de zoektocht naar een oplossing in verband met de zomervakantie vertraging had opgelopen. Sindsdien is, ook door Vrienden van de Hamermolen, niets meer gehoord. Vragen aan de afdeling voorlichting van de gemeente Apeldoorn over dit dossier worden niet beantwoord.
Daarmee lijkt ook dit inmiddels derde of vierde onderzoek zijn weg gevonden te hebben naar de doofpot, waar eerder ook het handhavingsverzoek van de Stichting en ”onderzoeken” zijn opgeborgen. Fatsoenlijke antwoorden zijn nooit gegeven. De gemeenteraad, wiens bevoegdheid het is om wegen af te sluiten, zwijgt.
De vrijwilligers die er hun vrije tijd hebben besteed, zijn boos. Sommigen hebben hun werkzaamheden neergelegd; anderen wachten nog even af. Maar het enthousiasme om iets te doen is door de houding van de gemeente wel danig bekoeld.

Informatie en tips kunt u mailen naar ugchelen@ugchelen.eu